BIM được kỳ vọng giúp giảm chi phí, kiểm soát rủi ro và nâng cao hiệu quả dự án, nhưng trên thực tế, không ít dự án lại chứng kiến chi phí BIM tăng cao ngay từ những bước đầu triển khai. Nguyên nhân không nằm ở bản thân BIM, mà đến từ những sai lầm phổ biến trong giai đoạn khởi động dự án – khi mục tiêu, phạm vi và cách thức áp dụng BIM chưa được xác định rõ ràng. Bài viết này sẽ chỉ ra các sai lầm thường gặp khiến chi phí BIM “đội lên” và gợi ý những giải pháp thiết thực giúp kiểm soát và tối ưu chi phí BIM hiệu quả ngay từ đầu, để BIM thực sự trở thành công cụ tạo giá trị thay vì gánh nặng chi phí.
Sai lầm thường gặp khiến chi phí BIM tăng cao
Bắt đầu triển khai mà không có kế hoạch BIM rõ ràng
Một trong những sai lầm phổ biến nhất là triển khai BIM khi chưa xây dựng BIM Execution Plan (BEP) ngay từ đầu. Khi thiếu BEP, vai trò của các bên liên quan, tiêu chuẩn mô hình, mức độ thông tin và quy trình phối hợp không được thống nhất. Điều này khiến mỗi đơn vị thực hiện BIM theo một cách khác nhau, dẫn đến sai lệch dữ liệu và khó kiểm soát chất lượng. Hệ quả là dự án phải chỉnh sửa, làm lại mô hình nhiều lần, làm tăng giờ công, chi phí quản lý và kéo dài tiến độ.
Nhầm lẫn trong mức độ chi tiết mô hình (LOD)
Việc xác định sai mức độ phát triển mô hình (LOD) cũng là nguyên nhân khiến chi phí BIM bị đội lên. Overmodeling – mô hình hóa quá chi tiết so với nhu cầu thực tế – gây lãng phí thời gian, công sức và tạo ra dữ liệu nặng, khó quản lý. Ngược lại, Undermodeling – mô hình thiếu thông tin cần thiết – lại không đủ dữ liệu phục vụ thi công, bóc tách khối lượng hoặc kiểm soát chi phí. Cả hai trường hợp đều dẫn đến phải chỉnh sửa, bổ sung mô hình, làm phát sinh chi phí ngoài kế hoạch.
Đọc thêm: LOD là gì trong BIM ? Chìa khóa giúp Chủ đầu tư kiểm soát chất lượng & chi phí dự án
Phối hợp và giao tiếp kém giữa các bên tham gia dự án
BIM đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ giữa kiến trúc, kết cấu, MEP và các bên liên quan. Tuy nhiên, trong nhiều dự án, dữ liệu BIM vẫn bị chia cắt, làm việc rời rạc và thiếu một nguồn dữ liệu trung tâm. Việc trao đổi thông tin không đồng bộ khiến các mô hình không nhất quán, xung đột kỹ thuật xuất hiện muộn và khó kiểm soát. Hậu quả là lỗi phối hợp, mô hình sai và chi phí sửa chữa tăng cao.
Không đầu tư đúng mức cho đào tạo và năng lực con người
Nhiều doanh nghiệp cho rằng chỉ cần mua phần mềm BIM là có thể triển khai BIM hiệu quả, trong khi quy trình và con người mới là yếu tố quyết định. Việc thiếu đào tạo bài bản khiến các thành viên không hiểu rõ tiêu chuẩn LOD, phương pháp phối hợp hay quy trình làm việc trong môi trường dữ liệu chung (CDE). Khi năng lực đội ngũ không đồng đều, chất lượng BIM giảm, dẫn đến sai sót, làm lại và chi phí phát sinh.
Xem BIM chỉ đơn thuần là mô hình 3D
Một sai lầm khác là chỉ sử dụng BIM như một công cụ dựng mô hình 3D để trình bày, thay vì khai thác BIM như một giải pháp quản lý thông tin xuyên suốt vòng đời dự án. Khi bỏ qua các ứng dụng mở rộng như 4D (tiến độ), 5D (chi phí) hay 6D (vận hành), giá trị cốt lõi của BIM không được tận dụng. Kết quả là chi phí triển khai BIM tăng lên nhưng lợi ích mang lại lại không tương xứng.
Bỏ qua quản lý dữ liệu và kiểm soát phiên bản
Việc không áp dụng Common Data Environment (CDE) khiến dữ liệu dự án bị phân tán, nhiều phiên bản mô hình cùng tồn tại và không rõ đâu là bản cập nhật mới nhất. Các nhóm có thể vô tình sử dụng file cũ, dẫn đến sai sót trong thiết kế và thi công. Dữ liệu rời rạc, trùng lặp và cập nhật chậm không chỉ làm giảm hiệu quả BIM mà còn tăng chi phí do lỗi và phải xử lý lại thông tin.
Những sai lầm khác cũng khiến chi phí BIM “âm thầm” tăng cao
Bên cạnh các vấn đề trên, còn nhiều sai lầm khác có thể gây tiêu tốn chi phí mà thường bị bỏ qua. Việc chỉ dựa vào một cá nhân để kiểm tra mô hình làm tăng rủi ro bỏ sót lỗi. Một số dự án lại đưa ra yêu cầu BIM quá phức tạp, vượt xa nhu cầu thực tế, khiến nguồn lực bị sử dụng không hiệu quả. Ngoài ra, stakeholder tham gia quá muộn cũng làm giảm khả năng tận dụng BIM ngay từ đầu, dẫn đến chỉnh sửa lớn ở các giai đoạn sau – thời điểm chi phí đã cao hơn rất nhiều.
Giải pháp kiểm soát chi phí BIM ngay từ đầu dự án
Xác định mục tiêu và phạm vi áp dụng BIM ngay từ giai đoạn khởi động
Kiểm soát chi phí BIM hiệu quả không bắt đầu từ giai đoạn triển khai mô hình, mà phải được định hình ngay từ bước khởi động dự án. Chủ đầu tư và các bên liên quan cần xác định rõ mục tiêu áp dụng BIM: BIM được sử dụng để phối hợp thiết kế, kiểm soát xung đột, quản lý khối lượng – chi phí hay phục vụ thi công và vận hành. Việc xác định đúng mục tiêu giúp tránh triển khai BIM dàn trải, lãng phí nguồn lực và phát sinh chi phí không cần thiết.
Xây dựng BIM Execution Plan (BEP) phù hợp với dự án
BEP là nền tảng cho toàn bộ quá trình triển khai BIM. Một BEP được xây dựng bài bản sẽ thống nhất phạm vi công việc, vai trò – trách nhiệm, tiêu chuẩn mô hình, mức độ chi tiết (LOD) và quy trình phối hợp giữa các bên. Khi BEP được thiết lập rõ ràng ngay từ đầu, các hoạt động BIM sẽ đi đúng hướng, hạn chế tối đa việc chỉnh sửa, làm lại – nguyên nhân chính khiến chi phí BIM bị đội lên.
Chuẩn hóa mức độ phát triển mô hình (LOD) theo từng giai đoạn
Mô hình BIM chỉ nên được phát triển đúng mức cần thiết cho từng giai đoạn của dự án. Việc chuẩn hóa LOD theo từng mốc giúp cân bằng giữa chi phí triển khai và giá trị mang lại, tránh tình trạng overmodeling gây lãng phí hoặc undermodeling khiến thiếu dữ liệu cho các giai đoạn tiếp theo.
Thiết lập môi trường dữ liệu chung (CDE) để kiểm soát thông tin
Một Common Data Environment (CDE) hiệu quả giúp quản lý tập trung toàn bộ dữ liệu BIM, kiểm soát phiên bản và đảm bảo các bên luôn làm việc trên nguồn thông tin đáng tin cậy. Nhờ đó, sai sót do sử dụng dữ liệu lỗi thời được giảm thiểu, xung đột được phát hiện sớm và chi phí xử lý phát sinh được kiểm soát tốt hơn.
Đầu tư đúng vào con người và quy trình kiểm soát chất lượng
BIM chỉ phát huy hiệu quả khi đi kèm với đội ngũ có năng lực và quy trình làm việc chuẩn hóa. Việc đào tạo theo đúng vai trò (BIM Manager, BIM Coordinator, BIM Modeler) kết hợp với kiểm soát chất lượng định kỳ giúp phát hiện sớm vấn đề, tránh sửa chữa muộn – thời điểm mà chi phí thường tăng cao.
Lựa chọn đơn vị tư vấn và triển khai BIM chuyên nghiệp ngay từ đầu
Để các giải pháp kiểm soát chi phí BIM không chỉ dừng ở lý thuyết mà được triển khai đồng bộ, hiệu quả và đúng chuẩn, việc lựa chọn đối tác BIM chuyên nghiệp ngay từ giai đoạn khởi động dự án đóng vai trò then chốt.
Hài Hòa – Đối tác triển khai BIM toàn diện, tối ưu chi phí cho dự án
Thay vì phải đầu tư lớn cho phần mềm, xây dựng đội ngũ nội bộ và tự triển khai BIM với nhiều rủi ro, doanh nghiệp có thể thuê trọn gói dịch vụ BIM từ Hài Hòa. Chúng tôi đồng hành cùng khách hàng từ tư vấn chiến lược, xây dựng lộ trình áp dụng BIM, thiết lập BEP và CDE, đến triển khai BIM cho thiết kế, thi công, As-Built và vận hành, đảm bảo phù hợp với quy mô dự án và tuân thủ khung pháp lý BIM tại Việt Nam.
Với kinh nghiệm thực tiễn, quy trình chuẩn hóa và năng lực triển khai BIM đa lĩnh vực, Hài Hòa giúp khách hàng kiểm soát chi phí BIM ngay từ giai đoạn khởi động, tránh các sai lầm phổ biến và tối ưu hiệu quả đầu tư BIM trong suốt vòng đời dự án. BIM vì thế không còn là gánh nặng chi phí, mà trở thành một công cụ chiến lược mang lại giá trị bền vững cho doanh nghiệp và dự án.
Liên hệ Hài Hòa ngay hôm nay để được tư vấn và triển khai BIM bài bản, đúng chuẩn – tối ưu chi phí ngay từ giai đoạn khởi động dự án.